นั่งทำงานทั้งวันแล้วปวดคอ บ่า หลัง — คุณอาจกำลังเป็นออฟฟิศซินโดรม

ลองนึกภาพวันทำงานปกติของคุณดูสิครับ/คะ นั่งหน้าจอตั้งแต่เช้าจนเย็น พักเที่ยงนิดหน่อยแล้วก็กลับมานั่งต่อ พอลุกจากเก้าอี้ตอนเลิกงานถึงรู้ตัวว่าคอแข็ง บ่าตึง หลังเมื่อยไปหมด ถ้าภาพนี้ตรงกับชีวิตคุณ นั่นไม่ใช่เรื่องบังเอิญ แต่เป็นสัญญาณของกลุ่มอาการที่เรียกกันว่า "ออฟฟิศซินโดรม" ซึ่งกำลังพบมากขึ้นเรื่อย ๆ ในคนวัยทำงานของไทย

ออฟฟิศซินโดรมคืออะไรกันแน่

พูดง่าย ๆ ออฟฟิศซินโดรมไม่ใช่โรคเดี่ยว ๆ แต่เป็นกลุ่มอาการปวดเมื่อยเรื้อรังที่เกิดจากพฤติกรรมการใช้งานร่างกายซ้ำ ๆ ในท่าทางที่ไม่เหมาะสม ไม่ว่าจะเป็นการนั่งหลังค่อม ก้มคอดูจอนานเกินไป หรือนั่งอยู่ในท่าเดิมโดยไม่ขยับตัวเป็นเวลาหลายชั่วโมงติดต่อกัน เมื่อกล้ามเนื้อมัดเดิมต้องทำงานซ้ำ ๆ โดยไม่ได้พัก กล้ามเนื้อก็จะตึงตัวสะสม จนกลายเป็นจุดปวดที่เรียกว่า trigger point และลามไปเป็นอาการปวดเรื้อรังในที่สุด

ใครบ้างที่มีความเสี่ยง

แม้ชื่อจะมีคำว่า "ออฟฟิศ" แต่จริง ๆ แล้วกลุ่มเสี่ยงกว้างกว่านั้นมาก พนักงานออฟฟิศที่ทำงานหน้าคอมพิวเตอร์ทั้งวันคือกลุ่มหลักก็จริง แต่นักเรียนนักศึกษาที่นั่งเรียนหรืออ่านหนังสือท่าเดิมนาน ๆ คนที่ชอบเล่นมือถือหรือแท็บเล็ตต่อเนื่องเป็นชั่วโมง รวมถึงคนที่ออกกำลังกายน้อยจนกล้ามเนื้อไม่แข็งแรงพอจะพยุงโครงสร้างร่างกาย ก็มีโอกาสเป็นออฟฟิศซินโดรมได้ไม่ต่างกัน

5 สัญญาณเตือนที่ไม่ควรปล่อยผ่าน

ร่างกายมักจะส่งสัญญาณเตือนก่อนที่อาการจะลุกลาม ลองเช็กตัวเองดูว่าคุณกำลังเจอกับสิ่งเหล่านี้อยู่หรือเปล่า

• ปวดคอ บ่า ไหล่ บ่อยจนรบกวนชีวิตประจำวัน — ไม่ใช่แค่ปวดเป็นครั้งคราว แต่เป็นซ้ำแทบทุกสัปดาห์จนเริ่มส่งผลต่อสมาธิในการทำงาน
• ปวดหลังหรือปวดเอว หลังนั่งนาน ๆ หรือหลังตื่นนอน — ถ้าตื่นมาแล้วหลังยังไม่หายเมื่อยทั้งที่นอนเต็มอิ่ม นั่นเป็นสัญญาณที่ต้องสังเกต
• มือหรือแขนชา หรือรู้สึกเจ็บเวลาพิมพ์งานนาน ๆ — มักเกิดจากเส้นประสาทถูกกดทับบริเวณคอหรือไหล่
• ปวดศีรษะบ่อย โดยเฉพาะช่วงเย็น — ส่วนหนึ่งมาจากกล้ามเนื้อคอบ่าที่ตึงจนส่งผลไปถึงบริเวณท้ายทอยและขมับ
• ร่างกายตึงเกร็งง่าย กล้ามเนื้อไม่ยืดหยุ่น — ลองก้มตัวหรือหันคอดูว่ารู้สึกฝืดกว่าปกติไหม

ถ้าคุณมีอาการตรงกับข้อใดข้อหนึ่งซ้ำ ๆ เป็นประจำ นั่นไม่ใช่เรื่องปกติที่ต้องปล่อยผ่านไป เพราะยิ่งปล่อยไว้นานเท่าไหร่ กล้ามเนื้อและข้อต่อก็ยิ่งชินกับท่าทางที่ผิดเพี้ยน และมีโอกาสกลายเป็นอาการปวดเรื้อรังที่รักษายากขึ้นเรื่อย ๆ

นวดคลายเองได้ไหม หรือต้องพบนักกายภาพบำบัด

หลายคนเลือกไปนวดเมื่อรู้สึกปวดเมื่อย ซึ่งช่วยให้รู้สึกผ่อนคลายได้จริงในระยะสั้น แต่การนวดทั่วไปเน้นคลายกล้ามเนื้อเฉพาะหน้า ไม่ได้แก้ที่ต้นเหตุของท่าทางหรือความไม่สมดุลของกล้ามเนื้อ ถ้าอาการปวดเป็นซ้ำ ๆ ทุกสัปดาห์ นั่นคือสัญญาณว่าถึงเวลาต้องได้รับการประเมินอย่างละเอียดจากนักกายภาพบำบัด เพื่อหาต้นตอที่แท้จริงและวางแผนรักษาที่ตรงจุดมากกว่าการบรรเทาปวดแบบชั่วคราว

แนวทางดูแลที่ Bless Space Physio

ที่ Bless Space Physio เรามีโปรแกรมเฉพาะสำหรับผู้ที่มีอาการออฟฟิศซินโดรม เริ่มจากการประเมินท่าทางและรูปแบบการเคลื่อนไหวของแต่ละคน ก่อนวางแผนปรับสมดุลกล้ามเนื้อ แก้ไขท่าทางที่ผิดปกติ และลดอาการปวดเรื้อรังอย่างตรงจุด แทนที่จะรักษาแค่ปลายเหตุ เพื่อให้คุณกลับไปทำงานหรือใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างสบายตัวในระยะยาว

เริ่มดูแลตัวเองตั้งแต่วันนี้ ก่อนที่อาการปวดเล็ก ๆ จะกลายเป็นปัญหาเรื้อรังที่ตามมาหลอกหลอนในวันข้างหน้า